Açık denizlerde eriyen buz dağları, küresel iklim modellerini etkileyen ve okyanus akıntıları ile ekosistemlerini değiştiren muazzam miktarda tatlı su salıyor. Ancak, bu yüzen devlerin binlerce küçük parçaya ayrıldıktan sonraki akıbetlerini ve iklim üzerindeki etkilerini takip etmek bilim insanları için büyük bir zorluk teşkil ediyor. Bu parçaların denizde kaybolması, onların kaderini ve iklim üzerindeki etkilerini belirsiz bırakıyor.
BUZ DAĞLARININ SOY AĞACI ÇIKARILIYOR
Bu açığı kapatmak amacıyla İngiliz Antarktika Araştırma Kurumu, buz dağlarını doğdukları anda otomatik olarak tanımlayıp adlandıran ve bazen on yıllarca süren yolculuklarını su altındaki sonlarına kadar izleyen bir yapay zekâ sistemi geliştirdi. Uydu görüntülerini kullanan bu gelişmiş araç, buz dağlarının karadaki buzullardan ve buz tabakalarından koparak oluşan kendine özgü şeklini yakalıyor. Zamanla parçalanırken, yapay zekâ adeta devasa bir bulmaca çözüyor ve daha küçük "çocuk" parçalarını "ebeveyn"e bağlayarak, bu ölçekte daha önce mümkün olmayan ayrıntılı soyağaçları oluşturuyor.
İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ İLE MÜCADELEDE YENİ BİR ADIM
Bu sistem, bilim insanlarının uydu görüntülerini tek tek inceleyerek en büyük buz dağlarını görsel olarak tanımlayıp takip ettikleri mevcut yöntemlere kıyasla büyük bir ilerlemeyi temsil ediyor. Kurumun açıklamalarına göre, Grönland üzerindeki uydu gözlemleri kullanılarak test edilen yapay zekâ sistemi, bilim insanlarına "yeni bilgiler" sağlıyor. Küresel ısınmayla birlikte buz kaybının artmasının beklendiği bir dönemde, bu devasa tatlı su kütlelerinin okyanusa nerede eridiğini bilmenin büyük önem taşıdığı vurgulanıyor. Britanya Antarktika Araştırma Kurumu'nda makine öğrenimi uzmanı olan Ben Evans, "Heyecan verici olan şey, bunun nihayet bize eksikliğini hissettiğimiz gözlemleri sağlaması. İlk defa, her bir parçanın nereden geldiğini, nereye gittiğini ve bunun iklim için neden önemli olduğunu görebiliyoruz" şeklinde konuştu.
