Yapay zeka alanındaki yoğun rekabet, küresel teknoloji devlerini benzeri görülmemiş fiziksel yatırımlar yapmaya itiyor. Amazon, Microsoft, Alphabet ve Meta gibi şirketler, dijital hizmetlerinin yanı sıra veri merkezleri, sunucular ve ağ altyapısına milyarlarca dolar harcayarak en büyük fiziksel varlık sahipleri arasına giriyor.
Fiziksel Varlıklar Uçuşa Geçti
Nikkei Asia'nın analizine göre, bu dört şirketin sahip olduğu toplam mülk, fabrika ve ekipman varlıkları (PP&E) haziran sonunda 1,46 trilyon dolara ulaştı. Bu, son üç yılda yüzde 140'lık bir artış anlamına gelirken, sadece son bir yılda bu varlıkların değeri yüzde 48 oranında yükseldi. Bu devasa artışla birlikte, teknoloji şirketleri geleneksel enerji devlerini geride bırakmış durumda. Amazon, 538,7 milyar dolarlık PP&E değeriyle bu alanda lider konumda. Şirketin fiziksel varlıkları son üç yılda neredeyse ikiye katlanarak Saudi Aramco'yu geride bıraktı. Alphabet ve Microsoft'un varlıkları da 330 milyar doları aşarak petrol şirketlerini geride bıraktı. Meta, grubun en küçük oyuncusu olsa da, yatırımları hızla büyüyor ve varlıkları Toyota'nın iki katını aşıyor.
AI Altyapısı Maliyetleri Yükseltiyor
Bu fiziksel varlık artışının temel nedeni, yapay zeka altyapısına yapılan yoğun yatırımlar. Veri merkezleri, gelişmiş sunucular ve ağ ekipmanları, şirketlerin sermaye harcamalarında büyük bir paya sahip. Alphabet'in varlıklarının yüzde 70'inden fazlası teknik altyapıdan oluşuyor. Dört şirketin toplam sermaye harcamalarının 2026'da 760 milyar dolara ulaşması bekleniyor, bu da önceki yıla göre yaklaşık yüzde 85'lik bir artış demek. Bu durum, şirketlerin bilanço dışı yükümlülüklerini de önemli ölçüde artırıyor; haziran sonunda bu yükümlülükler yaklaşık 2,3 trilyon dolara ulaştı. Bu devasa altyapı yatırımları, gelecekte önemli gelirler getirme potansiyeli taşısa da, şirketlerin işletme maliyetlerini ve amortisman giderlerini de artırıyor. Yapay zeka donanımlarının kısa kullanım ömrü, yatırımların gider olarak muhasebeleştirilmesini hızlandırıyor. Nisan-haziran döneminde bu dört şirketin toplam amortisman giderleri 44,5 milyar dolara ulaştı ve bu, faaliyet kârlarının yaklaşık üçte birine denk geliyor. Uzun vadede bu yatırımların kârlılık üzerindeki etkileri merak konusu.
