İngiltere'de 4 Temmuz 2024'teki genel seçimlerde İşçi Partisi'nin iktidara gelmesiyle İsrail ile ilişkilerde bir dönem değişim yaşansa da, son gelişmeler bu ivmeyi sarstı. Başbakan Keir Starmer'ın 22 Haziran'da istifasının ardından İşçi Partisi'nin yeni liderliğine getirilen Andy Burnham, göreve başlar başlamaz İsrail'e yönelik sert eleştirileriyle ülkedeki Siyonist Yahudi lobisini harekete geçirdi.
GAZZE HALKINDAN ÖZÜR VE YAPTIRIM SİNYALİ
Burnham, 10 Temmuz'da yaptığı açıklamada, İngiltere'nin Gazze'deki insani krize karşı yeterince sert bir tutum sergilemediğini belirterek Gazze halkından özür diledi. Yeni lider, göreve geldiğinde İsrail'e yönelik yaptırımlar uygulayabileceği sinyali verdi. Bu açıklamalar üzerine, İngiltere'deki en büyük Yahudi kurumlarından "Britanya Yahudileri Temsilciler Kurulu" ve "Yahudi Liderlik Konseyi", ortak bir bildiri yayınlayarak Burnham'ı antisemitizmle suçladı ve büyük endişe duyduklarını dile getirdi.
LONDRA'DA DEĞİŞEN TUTUM VE YEREL SEÇİMLERİN ETKİSİ
Gazze'deki olayların başlangıcından bu yana İngiltere hükümetinin İsrail'e yönelik politikaları inişli çıkışlı bir seyir izledi. İlk bir yıl tam destek veren Muhafazakar Parti iktidarı döneminde, İngiltere'ye ait istihbarat uçakları İsrail ordusuna bilgi sağlarken, sivil protestolar sert müdahalelerle dağıtıldı. Ancak 4 Temmuz 2024'teki İşçi Partisi zaferiyle silah ihracat lisansları askıya alındı, Uluslararası Ceza Mahkemesi'nin yakalama kararına itiraz geri çekildi ve bazı İsrailli yetkililere yaptırım uygulandı. Filistin devletinin resmi olarak tanınması da bu sürecin bir parçasıydı. 7 Mayıs 2026'daki yerel seçimlerde Reform UK'nin ezici zaferi ise İşçi Partisi'ni sarsarak Starmer'ın istifasına ve Burnham'ın liderliğe yükselmesine yol açtı.
BURNHAM BASKI ALTINDA MI KALACAK?
Yahudi lobisinin önde gelen iki kurumu tarafından yapılan sert suçlamalar, yeni başbakan olması beklenen Burnham üzerinde önemli bir baskı oluşturuyor. "Anti-semitik" ithamıyla karşı karşıya kalan Burnham'ın, siyasi eleştirileri Yahudi düşmanlığına dönüştürme riski tartışılıyor. Londra merkezli European Leadership Network araştırmacılarından Dr. Ziya Meral, Yahudi lobisinin baskılarının Burnham'ı etkilemesinin kaçınılmaz olduğunu belirtirken, Burnham'ın başlangıçta keskin adımlardan kaçınabileceğini ve dış politikada zayıf bir profil çizebileceğini öngörüyor. Meral ayrıca, gelecekteki Dışişleri Bakanı'nın profilinin de bu dengede belirleyici olacağını ekledi.
